Kroniek van het jaar 1894
| Nieuws van de
week, Archief Helmond, fiche nr. 444. |
|
Krantenbericht van 3
april 1894: De bij de heer van Dam in Sijtaart gevestigde,
handboogschutterij 'Amicitia' houdt in de
eerste week van juli haar jaarlijkse
bonds-concours. De president van de
vereniging is Jan Brouwers, die meldt dat
de firma van Dunkoek uit den Bosch een
zilveren kruis ter beschikking stelt.
|
| PA Zijtaart,
Parochie memoriaal. |
|
Op 4 juni 1894
besloot het kerkbestoor een nieuw
pijporgel aan te schaffen. Het werd voor
f 2.100 gekocht bij Fransen te Roermond.
Koster Jan Brouwers schonk f 150 voor het
orgel.
|
| Willem
van Stiphout, Uit ’n dagboek van een verhuizer
(Oirschot, oktober 1984) 12, 15-17. |
|
Jan der Kinderen, geboren in St. Oedenrode,
trouwde in 1894 met met Barbera, dochter van Gerard
van Eerdt uit Zijtaart. Hij had
een boerderijtje gekocht op Krijtenburg, in de
parochie Zijtaart onder de gemeente Rooi, op de tip, vóór
het huis de weg naar Nijnsel en achter het huis de weg
naar Rooi (nu: Weievenseweg 40). De muren bestonden
grotendeels uit in
de zon gedroogde stenen, het dak was grotendeels van stro, de onderste twee meters waren
gedekt met de eerste
Utrechtse pannen. Eerder was er een stil kroegje in,
dat wel 'de Blauwe Fallie' genoemd werd. De
laatste bewoonster kon heksen. Barbera was er wat
huiverig voor, maar Jan der Kinderen geloofde daar
niet in.
Op de dag van zijn huwelijk ging Jan der Kinderen
vanuit Sint-Oedenrode te voet naar zijn bruid Barbera.
Om zes uur was het tijd om op te stappen. Zijn ouders
kwamen later met de kar, die moesten eerst nog werken.
Om 9 uur was de trouwmis. De vogels zongen hun hoogste
lied, de vroege scheper was al met zijn schapen op de
nog bedauwde heide. Zo kwam hij bij de woeste grond
die bij zijn boerderij hoorde. Als de waterlossing zou
verbeteren, zou hij die zeker ontginnen.
In de
verte zag hij Ant en Toon, 13 en 15 jaar, met hun
stiefvader Tinus van Stiphout naar het land gaan. Goed
gedaan van hun moeder Jaan Verhoeven, om ze de naam te
laten hebben van hun stiefvader. Wat kon zij er aan
doen, dat ze voor haar trouwen die twee kindjes had,
abortus zou ze nooit laten plegen. Barbera had hem
verteld dat Jaan Verhoeven ook heksen kon. Jaan kon
wat, wist licht raad, en dat werd vroeger bij sommige
weduwvrouwen heksen genoemd, maar hij zou er goede
buren aan hebben, evenals aan Lambert van Asseldonk
tegenover zijn huis, ook pas getrouwd.
Zijn
bruid stond op de stoep te wachten. Ze zouden op de
huifkar zitten met de vader en moeder van de bruid. De
diepe gaten in de zandweg deden hen op en neer
schuiven. De kerkklok van Zijtaart luidde het half
uur, hoe vreugdevol klonk dat totdat hun de keiweg
naderden. De met ijzers beslagen hoeven van het paard
en de ijzeren banden om de karwielen vervaagden het
geluid. Het paard werd vastgebonden aan de voerbak die
dicht bij de voordeur stond van de herberg van Van
Dam. Daar werd wat haver ingeschud om rustig te
blijven staan tot het einde van de trouwmis.
In
de avond gingen Jan en Barbera naar hun huis, maakten
de drie paar vensters dicht en openden de voordeur.
Barbera had alles piekfijn in orde gemaakt. Maar, wat
erg, er waren mensen in huis geweest, en er was van
alles uitgehaald. Het kaffebed wes leeg geschud in de
bedstee. Er zat water in het olielampje dat op de
voetenplank stond. Ook de nachtpot was met water
gevuld. Het hangijzer waaraan de waterketel hangt voor
de kook was weg. In het losse haverkaf gaan liggen,
dat kon niet. Dan maar in het bedstee die tegenover
het open vuur was. Wel niet zo verzorgd, maar dan toch
het beste. Maar eerst onderzoeken of dit bed wel
geschikt was, want soms werd er peper ingeschud. Dat
hadden ze vergeten.
|
| PA Zijtaart,
Parochie memoriaal. |
|
Pastoor J.A. van
Laarhoven had in 1894 ruzie in het
zangkoor. Hij schrijft in het
memoriaalboek van de parochie: 'Bij het
oprichten van het nieuwe orgel is door mij
als pastoor voorgesteld aan het
zangerskoor om ieder een week op toer te
komen zingen tegen boete van 5 cent
iedere dag. Met algemeene
goedkeuring der zangers werd hiertoe
besloten. Voorgemelde nota begon echter
weer te werken. Henricus van Eindhoven en
Hein Vogels, de opposanten van vroeger,
kwamen weer voor de dag met als gevolg
dat Henricus van Eindhoven bedankt werd
én voor het koor én als lid der H.
Familie zijnde by de zangers afdeeling.
Hein Vogels was wijzer en onderdanig. Bij
deze gelegenheid is door de prefekt der
H. Familie besloten: iemand die by de
zangersafdeeling als lid bedankt zonder
redenen houdt op lid te zijn der Familie
en komt er nooit meer in. De
effectus hiervan was prachtig. De unitas
et fraternitas (eeheid en broederschap)
waren hersteld.'
|
| PA Zijtaart,
Parochie memoriaal. |
|
Op 3 november 1894
besloot het kerkbestuur om grafrechten in
te voeren. Voor ieder lijk op het kerkhof
moest voortaan 25 cent betaald worden. De
kerk zal dan de grafheuvels onderhouden
en tevens zorgen dat de kruizen op de
grafheuvels behoorlijk in de verf
blijven.
|
| Nieuws van de
week, Archief Helmond, fiche nr. 469. |
|
Bericht van 12 december 1894:
Maandag heeft in uithoek Den Biezen onder Sijtaart een
geduchte vechtpartij plaats gevonden waarbij H. een
steek in zijn hand opliep en J. de H. een geduchte snede
over zijn pols.
|
| PA Zijtaart,
Parochie memoriaal. |
|
In 1894 schonken de
Onze Lieve Vrouwe bruiden: Hanneke
Vogels, Mieke van Asseldonk, Netje
Pepers, Helena van Dam, Jaantje van
Asseldonk, Drika van der Linden, Mieke
van Lieshout en Drika van den Biggelaar
aan de kerk een beeld van Onze Lieve
Vrouw voor de processie. Catharina Kemps
schonk een beeld van het kindje Jezus aan
de kerk.
|
| PA Zijtaart,
parochiememoriaal. |
|
In 1894 werd het
stenen plein voor de kerk uitgebreid,
welk werk in 1895 voltooid werd.
|
| PA Zijtaart,
parochiememoriaal. |
|
In 1894 kwamen er
nieuwe lampen in de kerk. Deze werden
gedeeltelijk door de kerk betaald en
gedeeltelijk uit giften van enkele
parochianen, vooral Driek van de Ven,
kerkmeester, had veel gegeven. De uithoek
Soffelt schonk de twee achterste lampen
en Martinus Rovers een lamp op de
preekstoel.
|
|